
Jólabaksturinn
Jólin eru tími ljóss, friðar og hefða þar sem við njótum þess að elda, baka og skapa minningar með þeim sem okkur þykir vænt um.

Glúten er próteinflétta sem myndast í hveiti þegar próteinin glíadín og glútenín blandast við vatn og eru hnoðuð saman.
Glíadín er mjúkt og teygjanlegt en glútenín sterkara og seigara, og saman mynda þau teygjanlegt glútennet sem heldur deiginu saman og hjálpar því að lyftast við gerjun og bakstur.
Glúten er því ekki eitt prótein sem er til staðar í mjölinu fyrirfram, heldur myndast við vinnslu deigsins. Í rúgi og byggi eru skyld prótein sem valda sömu viðbrögðum hjá fólki með selíak sjúkdóminn.
Í glútenlausu mjöli, svo sem maísmjöli, hrísgrjónamjöli eða möndlumjöli, eru þessi prótein ekki til staðar og því myndast ekkert glúten. Í slíkum bakstri þarf oft að bæta við bindiefnum, til dæmis xanthan-gúmmíi eða psyllíum trefjum, til að líkja eftir eiginleikum glútens og gefa deiginu teygjanleika og burð.
Sú hugmynd að glúten sé „óhollt fyrir alla“ eða að „fólk ætti að forðast það“ er í raun mýta.
Langflestir geta neytt glútens án vandamála. Í langflestum tilvikum þarf því aðeins fólk með selíak (glútenóþol), glútennæmi eða hveitiofnæmi að sneiða hjá glúteni.
Fyrir aðra getur glútenríkt heilkorn verið hluti af hollu og fjölbreyttu mataræði, þar sem það inniheldur meðal annars trefjar, vítamín og steinefni sem styðja við góða heilsu.
Gott viðmið er að reyna að velja vörur sem eru trefjaríkar, það er með 5 g trefja eða meira í hverjum 100 g.
Hér er yfirlitslisti frá Selíak- og glútenóþolssamtökum Íslands yfir matvæli sem eru annars vegar án glútens og hins vegar þau sem innihalda glúten.